Bornems dialect: Beurms woordenboek en gezegdes

Ontdek het Beurems: 621 Bornemse dialectwoorden en 38 gezegdes met hun betekenis in het Algemeen Nederlands.

Het Beurems is het dialect van Bornem in Klein-Brabant, een variant van het Zuid-Brabants. Spelling en varianten zijn overgenomen uit de bron.

38 Bornemse gezegdes en hun betekenis

patatten weg peiren: aardappelen weg kappen
Bettemakemaai: Bijt hij als ik hem streel
witzwing: blond haar hebben
dat is trappekes volk: dat is marginaal volk
Zo nat as mes: Doornat
en kaarlees: een karspoor
Een mot oep a bakkes geve: Een tik op je mond geven
schörp geven: er in vliegen
ne floeren aup verschieten: erg schrikken
betoale me peeschaave: geen geld hebben om te betalen
edde gaei: heb jij?
oep nen ik en ne gij: heel snel
Eiren of joenk: Het is het een of het ander
t is kout van den iëne: het is kwart voor 1
deen ei gene naugel veu on zen gat te krabbe: hij heeft geen geld
van tien negen: hoogst waarschijnlijk
a eighet werm water uitgevonne: iemand die niet erg snugger is
ik ston ie veu pietsnot: Ik sta hier voor niets te wachten
in ’t slameur zitten: in het vuil zitten bij werkzaamheden
tèffere: in mekaar knutselen
ze s zo: in verwachtin zijn
Gij het ne kop oem stront oep te sorteren: Je bent lelijk
veu de rest zjatten en talloren: laat maar
mottigen doefas: lelijkaard
mieaakaawouaaMiekaaoepdemetaaMiekaa: Mie had kou waar had Mi kou op de markt had Mie kou
tzal wel gon e zal wel ston: t zal wel gaan hij zal wel staan
tot fleus: tot straks
Goa et woater in a kelder zeker: Uw broek is te kort
zènne kak intrekke: van gedacht veranderen
scha kat: vrouw met humor
tis kerremus in dhel: wanneer de zon schijnt terwijl het regent
cinema verniet: wanneer je een vrouw haar slip kan zien
kust na mijne frak!: wat heb je me daar!
wa ri ke ki kie? ri ke kik na kak oef kak ke kik ie na?: wat ruik ik hier nu, ruik ik hier nu kak of kak ik hier nu?
we zen nog ni oan de nuuf patatte: we zijn er nog lang niet
bone frette: zich ergeren
zen kas oepfrette: zich ergeren
oep de wilden boef af: zonder nadenken

Beurms woordenboek: 621 dialectwoorden

Van Nederlands naar Bornems dialect. Sommige woorden hebben meerdere vormen; die staan afzonderlijk in de bron.

Woorden met A

aan: on
aangezicht: toot
aap: aup
aardbei: jeirebees
achter iemand aanlopen om verkering te krijgen: stajere
achterhouden: smazen
adem: aussem
ademen: aussemen
afdak: luzze
afvoerpijp: mozegat
alles geven: buzze geive
alstublieft: astemblieft
anjer: jenoffel
appart: appaut
appelmoes: appeltrut of appelspijs
armband: brangelet
armoede: eirremoei
asbak: assepot
asse: schramulle
asse van kolenstoof: schramulle
auto: ottoo
avond: auvet
azijn: azaain

Woorden met B

baard: baut
Baasrode: Bostroo
badpak: badkostum
banaan: banan
bang: benaat
bang zijn: schrik emme
batterijen: pillen
bedelaar: Schooer
bedrieger: foefelaer
bedrieger: haurzak
beha: tettejeir
beige: kaffee me melk
benzinestation: naftpoemp
beroerte: gerokthait
beschadigen, kneuzen: schalotteren
besmeurd: bekeuzeld
bestek: alaam
bewaren: goairslaoge
bezem: beustel
biggen: viggen
bij: baa
bij (insekt): bie
bijkeuken: poempkot
bijna: bekan
bijna: bekanst
blaffen: basse
blauw: blaat
blauwsel: blaasel
bliksemen: emellichte
blind(luik): blaffetuur
blond haar hebben: een wittepen
bloot: pernot
boekentas: kanaschière
boom: boëm
bord: talloor
bornem: beurrem
borsten: tetten
borstengek: tettezot
boterham: botteram
bramen: brembezen
Brandnetel: Tingel
Branst: De Kolonie
breinaalden: priemen
breiwol: soie
briefje: brifke
broodpudding: bodding
bruin bier: nen broane
buikpijn: beukpaen
butaangas: buttagaaz

Woorden met C

cacao: kakajo
cadeautje: pakske
centrifuge: droogzwierderke
charcuterie: bijval
chicorei: bitter pee
chicorei: pardaf
chicorei: pardaf, bittere
Colbertjas: Hemtrok

Woorden met D

daarstraks: tofleus of tottefleus
daarstraks: tottefleus
dadelijk: mediène
dadelijk: sebiet
dakgoot: kornis
dameshemd (ondergoed): emmeke
damesvestje: golfke
das: plastron
dat: da
dat is goedkoop: da is bekanst verniet
dat is heel vuil (zwart): da zie zo zwet as mollekeskloten (of zo zwet as schuppe zot)
deken (tje): seuzze
dekzeil: basch
denken: pààze
diarree: den afgank
dijk: doak
diner: werm ete
dinsdag: destag
direct: sebiet
dobbelsteen: teirling
dokter: doktoor
dorst: deust
driewielige bakfiets: triporteur
duimspijker: pineis
dweil: oepnemer
éclair: sjoeke

Woorden met E

een: ne
een klaploper: ne apsjaar
een ruitjeshemd: e karoëm
een snoepje: een bees
een televisie: nen televies
een trap tussen zijn benen: ne stamp in zen buzze
eigenaar: ageneir
elastiekje: rekske
elf: eullef
emmer: iëmer
enkels: knoessels
ergens: ieverans
erwten: eite
eventjes: rezzekes

Woorden met F

fiets: vlo
fietsstuur: gedong
flauw: flaa
flessenopener: aftrekker
fluisteren: fezelen
fluitje: fleutje
fluweel: floer
fopspeen: tutter
fotograaf: portrettentrekker
fototoestel: kodak
frieten: frut
frituur: frutkot

Woorden met G

gaan: gaun
Gaan: Gon
gaar: meurreg
garnaal: gernoot
gebakje: pateke
gebouw: gedoen of doening
Gedaan: Gedon
geduld: posjense
geen haast: gijen lijege
gehakt: gekapt
gehaktbrood: fricandon
geldbeugel: pottemanee
geluk: sjans
geluksvogel: sjansaar
gemaakt: gemokt
gemakkelijk: sumpel
geneteld: getingeld
geperst vlees: kipkap
gevonden: gevonne
gezichten trekken: totetrekke
gips: pleuster
glas (drank): pint
glijbaan: afrijzer
golven (op water): baren
gootsteen: poembak
gordijn: gordaën
goud: gaat
goudvis: gaatvis
graag: gère
gras: gès
graszode: rues
gratis: verniet
groen: gruun
groenten: legume
grond (zand): jeir
grootgebracht: oepgebrocht
gymnastiek: zjemenas

Woorden met H

haakpen: crochet
halsketting: krans
halsoverkop: boeverabaver
handen: anne
handen: polle
handtas: zakosh
hard: aed
hard: neig
hare: eure
hart: et
Heb je het door?: heddet in de mot?
hebben: emme
heeft: hei
heel: vandeeg
heks: toeverheks
helemaal: gelegans
Helemaal verrot: Zo rot as voenk
hemd: em
Hemiksem: Eimusse
herberg: stamenee
herfst: baumus
hesp: eps
Hij heeft het in de gaten: eneigeteur
hond: taike
honig: euning
hoofdkussen: euppeling
hoogstwaarschijnlijk: van tien negen
hoor: zenne
horloge: arleuzze
horzel: euzzel
hout: aat
houten klomp: blok
huis: ois
hun: teirent
hunne: eule
huwelijk: traa

Woorden met I

identiteitskaart: pas
ijsje: kreimgelas
ijsschaatsen: schofferdeine
ik heb: kem
immers: oemmes
inpakmateriaal: ambalöze
Italië: Iteulle

Woorden met J

jaloers: schaloes
jas: frak
jas: hemdrok
jeuk: jeuksel
juf: schooljufra
jullie: ale
jullie: eulder
jullie: jeulder / eule

Woorden met K

kaars: kjeis
kaart: kaut
kaartje: keutje
kaas: keis
kabaal: peretten
kalender: almenak
kalf: mutte
kans: akkeuzze
kast: kas
kauwen: sjikken
kauwgom automaat: sjiekelettenbak
kauwgum: sjiek – tuttefrut
kelderkast: schaprui
kerkdienst: mis
kermis: kerremus
kersen: kezze
Kerstmis: Kesmus
kiezeltjes: keikes
kikker: kikves
kikker: poit
Kikkervisje: poempeloereke
kinderbuggy: charet
kinderstoel: kakkestoel
kinderwagen: voituur
kip: kieke
klauteren: klèffere
kledingcentrifuge: droogzwierderke
klimmen: klèffere
knikker: eirrebol
knoop: knop
koe: koei
koelkast: frigo
koffer: valies
kofferbak: koeffer
koffie: kaffee
komposthoop: messing
koning: keuning
koningin: keunegin
kookpot: koem
koperen ketel: merremut
kopje: zjat
koprol: doikelen
kostschool: pensionout
kou: kaa
koud: kaat
koude schotel: ka schotel
koude schotel: kaa pla
kousen: kase
kraag: kol
krant: gazet
kruisbes: stekelbees
kruiwagen: krowaugen (ne)
krulspelden: krolle
kus: verke
kwastje: floschke

Woorden met L

laarzen: botten
ladder: leer
lade: schoaf
lang: lank
langs: langst
lawaai: lawaat
leger (het): den troep
lende: lee
lepel: leiper
leraar: schoolmiester
liberalen: de blaa
lies: eekenis
liesstreek: iekenisse
ligzetel: sjeislon
lijm: col
lijnwaad =linnen: lijvaat
lippenbalsem: lippekeszalf
lopen: loeipe
luier: pisdoek
luik: blaffetuur
lummelen: sjaawele
lunchpakket: Schoover

Woorden met M

maaien (gras): afrein (gès)
maan: maun
maandag: meundag
mager: mauger
maïs: Speuns’ tèrf (Spaanse tarwe)
mannelijke duif: koebber
markt: met
masker: moembakkes
mees: keizemus
meid: maasse
meikever: meulder
meisje: maske
meisjesgek: maskeszot
middendoor: tallevendeu
mier: murezieker
misselijk: mottig
Misselijk: schots te pas
moe: muug
moedervlek (jes): peperkoren
molen: meule
Mond: Bakkes
morgen: merrege
morgend: méreged
morsen: steutte
mortel: meuttel
mosterd: mostaut
motorfiets: motchikelet
motorkap: kapoot
muis: mois
muts: pots
mutsaard: spins
muziekinstrument: extrement
muziekvereniging: sosjetait

Woorden met N

naald: neulle
naam: noam
naar: nor
naar bed gaan: in aan tram kruipen
naast: neffes
naast: nevest
nachtkleed: robe
navel: naugelboak
neef: kozein
nergens: niveranstnie
nestels: nestlinge
netel: tingel
netels: tingele
niet: ni
nieuw: nuuf
nipt: rèzzekes
nochtans: pertang
nootjes: neutsjes
nu: naa
nummerplaat: plak

Woorden met O

olie: ole
omelet: eirekoek
onderhemd: slapeleif
onderlegger: bèrreke
onderzoek: onderzuuk
ongeval: aksident
onmin: gruun aat
ons: onzent
onvriendelijk persoon: dië zie zen aege ni geire
onvriendelijk persoon: nen fretterhijt
oog: oeg
ooit: vanzelève
oom: noenkel
oom: nonkel
oorringen: oerebelle
op: oep
op donderdag: tonderdaas
opgeborgen: oepgeborrege
opgemaakt: oepgetalloord
opnieuw: van eir
oppuurs: oppuus
overgeven: spaan
overschoenen: galosse

Woorden met P

paard: pjait
paard: pjeid
paard: pjeit
paardenbloem: pisbloem
paardensalami: wit en zwet
paardenstoofvlees: schep
paardenvlees: pjaire gereukt
Paardestaart: pjeirestjeit
pakje: pakske
pantoffels: sloeffen
parel: peirel
parel: pijrel
Pasen: Posse
Pasen: Pouse
peer: peir
peper: pijper
perenboom: pairelair
perzik: pez
pet: klak
picles: pikkele
piloot: vliegenier
plaat: plaut
plaats: pleuts
plastic: plastieke
platdrukken (petatjes): desteren
pleister: plekker
poeder: poeier
poken: koteren
pomp: poemp
pop: poep
portie: spoose
postbode: factuir
potten en pannen: pottekarré
praten: klappen
prei: paraa
prentje: beleke
pruik: paruk
pruim: praum
pruim: proim
pudding: podding
Puurs: Puus

Woorden met R

raaskallen: zwetse
radijzen: radeskes
rasp: raps
regen: raigen
regenjas: empermijabel
regenworm: pier
rij: root
rijden: roan
rits: tiret
roken: smoere
rolkraag: hoge nek
ruiker: bloemekee
ruiten: karokes
ruzie: ambras

Woorden met S

salami: saucisse
salami: seiresis
saus: saas
schaap: lèmme
Schaatsen: Schètse
schaduw: loemerte
scheerapparaat: scheirmachien
scheiding: schee
scherpe snede: vlim
schimmel: schummel
schoenen zonder hak: slokkers
schommel: bies
schommelen: biezen
schop (schep): troeffel
schop (scheppen): troeffel
schoteldoek: vod
schouw: schaa
schouwblad: ank
schroevendraaier: toernavies
short: veusschoot
sjaal: sjal
sjalot: sjarlot
sla: saloat
slaapwel: sloppel
slab: bavet
slag: mot
slag: petat
slagboom: bariel
slager: beenaver
slee: eisstoel
sleutel: sleuter
sloop: fluweijn
sluw: leap
snars: knijt
snel zijn: beuze geve
snoepen: sneustere
snoepje: bees
sokken: kase
soms: soemijle
soms: soemijle
sosialisten: de roo
spaak: rayon
speculoos: spekkelaus
spiegelei: pjairenoeg
spiegelei: pjeirenoeg
spijkerbroek: djaiversbroek
spin: mieke langepoat
spinazie: spineuzze
spoorweg: de roet
Staan: Ston
staart: stjeit / kodde
staat: staut
station: stause
stekker: pries
stelen: langen
stijfsel: stessel
stoefen: oevejarrig
STOEP: BIJGANG
STOEP: PLANCIER
stoep: plasier
stoeprand: borduur
stop: stopsel
stotteraar: akkelaer
stout: staat
straks: botskes
straks: fleus
struikelen: sjoempelen
stukadoor: plekker
Stuur: Gedon

Woorden met T

taart: toert
tabak: toebak
tafel: taufel
tafelkleed: ammelauken
tafellamp: lampedair
tak: tèk
tandarts: tantist
tanden: tanne
tas: kabas
te oud: taat
tegelijkertijd: swenst
tegenwoordig: serrewoordeg
teiltje: koem
telefoon: telefon
Temse: Temst
terwijl: swenst
thuis: toas
timmeren: tèffere
tintelen: zingelen
toen: ten
toen: tun
tomaat: tomat
tong: toeng
trappen: schippen
trein: traain
treuzelaar: semmeleir
treuzelen: semmelen
trompet: troempet
trompet: troepmet
trottoir / koer: plansier
Trouwen: Traan
twaalf: tweilf
twijfelaar: semmeleir
twijfelen: semmelen

Woorden met U

urineren: ziëke
uurwerk: arleuze

Woorden met V

vaas: vaus
vagina: è floere moizeke
vals spelen: oarzak
valsspeler: aussakker
van zijn leven: vazeleive
vegen: veige
veilig: vaalig
veiligheidsspeld: toespel
vensterbank: nen ank
Vensterbank: Ank
vensterluiken: blaffeture
ventiel: chepap
VERGIET: STRAMEIN
vergiet: stroemain
verkoudheid: valling
verlegen: bechompt
verzekerd: verassereerd
Verzekering: asgrance
vest van kostuum: emdrok
veter: nesteling
vetzak: vettigen dest
vilt: fuiter
vinger: vinder
vleermuis: floremois
vliegtuig: vlieger
voetballen: sjotten
volgens: volleges
voor niets: verniet
vooruitgaan: affeseren
vooruitgaan: avesere
vork: verket
vrank: aschrant
vroedvrouw: achterwaores
vrouw: woaf / vraa
vuil: voil
vuurpook: koteroak

Woorden met W

waarlijk: permentelijk
warm: werm
washandje: smotske
water: wouter
waterhoen: Krodde
WC: gemak
weduwe: weef
weduwnaar: weveneir
weegschaal: baskul
weekbak: wiëbak
weekblad: boekske
Weert: de wijt
wemelaar: wiezeweus
wenen: bleite
Wesp: weps
wij: welle / woa
Windhoos: Borlavraa
woensdag: gunstag
woensdagavond: gunstdagauvet
woonkamer: pleuts
woordenboek: diksjonair
wortelen: pekes
wreed slecht weer: baumus (boumus)

Woorden met X

X-benen: muttekeskniën

Woorden met Z

zaad: zoud
zadel: zoil
zaklamp: pillicht
zavel: zauvel
zeemvel: zjemmelap
zeemvel: zjummelap
zetel: zeitel
zie eens: kek es
zier: knijt
zij: zeille
zijde: swanturel
zijkant: vantsein
zinken bad: basseng
zo: a zoe
zoek: zuuk
zoeken: zuuken
zoet: zuut
zorg voor dragen: gouerslauge
zot: betoeterd
zout: zaat
zout: zaat
zuur snoepje: smoeletrekker
zwaluw: zwolm
zwart: zwet
zweer: zweir
zwembad: zwemkoem
zweren: zweire
zwijg!: aaft aven bebbel

Bron: Bornem Nieuws – Beurms woordenboek. Ken je nog een woord of gezegde? Stuur je aanvulling naar de redactie.